Weer wat titels van boeken die afgelopen maand de revue passeerden.

Arundhati Roy, Mother Mary comes to me (geweldig boek over een bijzondere moeder die het erfrecht in de staat Kerala? wist te veranderen, maar ook een boek over opgroeien in land waar wij ons niet eens een voorstelling van kunnen maken), Philip Claudel Alles waar ik spijt van heb (van Claudel kun je nooit genoeg lezen), Nazanine Hozar Aria (halverwege gestopt ondanks dat ik het een boeiend boek vond over opgroeien in de Iraanse samenleving in de jaren 70).

Een heel ander boek dat al jaren in mijn kast lag te wachten om te worden gelezen is de biografie van een verre voorvader van moeders kant Jan Adriaansz. Leeghwater van Dirk de Herder, Joep Monikkendam en Hans Woestenburg. Omdat ik in Alkmaar naast een molenexpert/molenbezitter ben komen wonen raak ik steeds meer geïnteresseerd in de geschiedenis van de Zaan met al zijn molens (Mijn eerste baan als 12-jarige was in de beroemde molen De Bleeke Dood) Zo ben ik er achter gekomen dat deze man (1575-1750) de uitvinder was van de duikklok (voorloper van het duikpak), en dat hij daardoor bekend/beroemd werd en de aanbesteding kreeg van de VOC om een molen (dat werd de achtkant bovenkruier) te ontwerpen die de Beemster zou leegmalen. Zijn achternaam Leeghwater kreeg hij van dorpsgenoten uit De Rijp. Waar hij later ook het raadshuis zou bouwen. Hij reisde uiteindelijk heel Europa door en werd ook nog ingezet tijdens de 80-jarige oorlog om het land rond Den Bosch leeg te malen dat de Spanjaarden onder water hadden gezet. Er waren meer molenaars die toen dingen uitvonden, maar hij was de enige die zich op latere leeftijd terugtrok en boeken schreef, o.a. De Crooniecken (over zijn reizen), en Het Haarlemmermeer-Boeck waarin hij het ontwerp voor de drooglegging van die polder schetste (gebeurde door omstandigheden pas 100 jaar later. Het boek van Jef Last Leeghwater maalt de meren leeg (1942) wat ik ook in mijn bezit heb en wilde lezen heb ik terzijde geschoven (niet te lezen). Onderstaand boek is niet hetzelfde als het boel dat ik gelezen hebt, dit is waarschijnlijk een herdruk.

Momenteel zit ik te wachten op het net geschreven boek van Donald Niedekker Nevenwezen, over twee jongens, een uit de Zaan en een uit West-Afrika. Ik lees in een recensie dat Niedekker net als ik naast de fabriek woonde (de stank van Cacao!!) en ook nog in dezelfde straat.

Twee jongens, twee werelden; de een groeit op onder de rook van een Zaanse cacaofabriek, de ander werkt op een plantage in West-Afrika. Ze worden door balenlossers, molenaars, middenstanders, een stenen adelaar, een rondreizende verhalenverteller, een chauffeur, een panter en een krokodil op sleeptouw genomen door de jaren zeventig. Hun levens raken elkaar – door de geur van cacao en de grillen van de Azteekse scheppergod Quetzalcoatl en zang- en bloemen-god Xochipilli, die hoog boven de twee jonge protagonisten hun glorie proberen te herwinnen. Op sprankelende wijze laat Donald Niedekker in het even geestige als ontroerende Nevenwezen zien hoe mythe en werkelijkheid, verleden en heden elkaar voortdurend spiegelen. Van Donald Niedekker verschenen bij Koppernik eerder Als een tijger, als een slak (2014), Oksana (2017), Wolken &c. (2018), Zo zie je alles (2019), Kraai (2021), Ochtenden (2023) en Rouw (2024). Niedekker ontving in 2021 de VUB Luc Bucquoye-prijs voor eigenzinnige literatuur. Zijn roman Waarachtige beschrijvingen uit de permafrost werd bekroond met de F. Bordewijk-prijs en stond op de shortlist van de Boekenbon Literatuurprijs, de Libris Literatuur Prijs 2023 en de Confituur Boekhandelsprijs, en werd in meerdere landen vertaald.