Boekentips

Net uitgebreid de vrijdagse boekrecensies gelezen in de NRC. Alles wat ik echt interessant vind komt nu in mijn boekje. Scheelt een hoop gezoek. De titels die ik vandaag heb genoteerd zijn Ilmar Taska, Pobeda 1946, over de onderdrukking van Estland door de Sovjet-Unie, de wreedheden van dat regime en het onbedoelde verraad van een zoontje tegenover zijn vader (verleid door de Pobeda, een sjieke Russische auto). Over verraad gesproken, op mijn leestafel ligt nu het boek waar ik al eerder mee had willen beginnen (interview gezien in VPRO boeken op zondagochtend) Andras Forgich, De akte van mijn moeder. Over een zoon die er na de val van het communisme achter komt dat zijn moeder alles rapporteerde over haar politiek actieve zoon. Het is een thema dat me nogal kan bezig houden, verraad van mensen waar je het totaal niet van verwacht. Wat doet dat met je leven….Ik las recentelijk ergens dat dergelijk verraad erger is dan wat ook in het leven, erger dan dood, erger dan ziekte, erger dan oorlog. Ik geloof het meteen.

Als laatste heb ik een boek genoteerd van Barbara Kingsolver, Onbeschut. Kingsolver is ecologe en evolutionair biologe en ik heb van haar al twee fantastische boeken gelezen, De gifhouten bijbel, en Vlieggedrag. Via een recensie over een boek over de opwarming van de aarde, www.zesgraden.nu (Mark Lynas), kwam ik via Vlieggedrag (ook over het milieu) op een voor mij onbekende titel van vorig jaar, Onbeschut. Die staat nu op mijn reserveringslijst van de bibliotheek.

Read more

Vorige week ben ik 69 geworden. Nog een jaar en dan ben ik een zeventiger, dat lijkt me echt een gamechanger. Piepjong nog in vergelijking met mijn moeder die op een haar na 104 is geworden. Het mooiste cadeau kreeg ik om half 6 toen bekend werd dat Joe Biden en Kamala Harris de verkiezingen hadden gewonnen. Joe Biden is 77 en dan deze prestatie. Ik doe er (bijna) alles aan om fit oud te worden. Ik voorspelde een jaar geleden dat Elisabeth Warren de verkiezingen zou winnen, maar ik las net in de Groene dat zij toch een te links profiel heeft voor de Amerikaanse kiezer. Waarschijnlijk zal Biden wel samenwerken met al die linkse vrouwen (Alexandra Octavio Cortes) in de Democratische partij. Hij begint goed met de strijd tegen het virus en een uiterst groen klimaatprogramma, heel hoopgevend. Eerst nog de staatsgreep van Trump afwachten. Ik zou deze week met een paar mensen naar de Beekse Bergen, maar dat is door de gedeeltelijke Lock-down toch maar afgeblazen naar een later tijdstip. Jammer want we hadden de mooiste, zachtste week in november ooit. gelukkig heb ik er wel van kunnen genieten met een paar wandelingen in de omgeving.

Ik heb voor mijn verjaardag ook het nieuwste Lucas Marieke Rijneveld gekregen, Mijn lieve gunsteling. Wat een leeservaring, af en toe wordt je er helemaal benauwd van. De veearts in De avond is ongemak is degene die haar zal ontmaagden, met desastreuze gevolgen. Het hele boek is geschreven vanuit het perspectief van de veearts die zich tegenover de magistraten moet verantwoorden voor zijn gedrag tegenover een kwetsbaar meisje dat door afwezige ouders hunkert naar aandacht en liefde. Het mooiste thema vond ik haar verlangen om een jongen te zijn (een gewei te hebben) omdat dat volgens haar gevoel veel minder gevaarlijk is in de wereld. Dat gevoel herkende ik. Je zou je veel sterker voelen en veel onkwetsbaarder. Pas als dat gevoel is verdwenen bij veel vrouwen zal de emancipatie voltooid zijn. Ik kon er niet mee stoppen en heb het boek al bijna uit. Ook al weer een boek dat ik ooit nog eens zal herlezen.

Gelukkig heb ik al een nieuw lekker dik boek klaar liggen van Anthony Trollope, Het leven anno nu. Even geen boek over de duistere demonen van een individu, maar de duistere wereld van een verrotte maatschappij (adel) rond 1900, waaruit zo veel maatschappelijke onrust is ontstaan. Het boek staat op nummer 22 van de top 100 van beste Engelstalige romans.

Read more

Het is vrijdagmiddag 3 uur en ik geloof dat we bijna kunnen juichen dat toch Joe Biden president van de VS wordt. Ik heb net weer een aantal artikelen gelezen in de Groene Amsterdammer over Amerika en ben stijl achter over geslagen van wat daar allemaal speelt. Gisteren was er op de publieke omroep iets over de QAnon beweging ……

QAnon ([kjuːəˈnɒn]?) is een extreemrechtsecomplottheorie[1][2][3][4] die de zogenaamde plannen beschrijft van een “deep state” gericht tegen de Amerikaanse presidentDonald Trump en zijn aanhangers. De naam verwijst naar het pseudoniem “Q”, dat gebruikt is op verschillende internetfora (zoals 4chan) door een vermoedelijk Amerikaans(e) individu of groep van individuen.[

…..en daar stond in De Groene weer een heel verontrustend stuk over. Naar aanleiding van het boek van Richard Hofstadter, The paranoid style of American Politics and other essays, een boek uit 1964 (en nog steeds herdrukt), wordt een analyse gegeven van een constante in de Amerikaans politiek, het complotdenken van steeds meer Amerikanen. Trump is volgens het artikel een culminatie van die politiek en een man die deze groep ook steunt. Het is nu dus mainstream geworden.

Ik heb ook een vriend die in deze theorieën gelooft en de laatste keer hebben we daar ruzie over gekregen. Ik hoor hem altijd geduldig aan, maar toen hij begon te raaskallen over Sigrid Kaag, werd het me een beetje te dol. In het boek van Hofstadter staan interessante psychologische analyses. Heel Interessant.

Het is moeilijk om de conclusie te weerstaan’, schreef Richard Hofstadter over deze grandioze voorstelling van de tegenstander, ‘dat deze vijand op veel manieren een projectie is van het zelf: zowel van de ideale als van de onacceptabele kanten daarvan.’ Met andere woorden: de paranoïde leider injecteert zijn tegenstander met de eigenschappen die hij zelf zou willen hebben – macht, rijkdom, aanzien, nietsontziendheid. Hofstadter trok die freudiaanse ana-lyse verder. ‘De seksuele vrijheid die vaak aan de tegenstander wordt toegeschreven, en zijn gebrek aan morele scrupules, geven exponenten van de paranoïde stijl de mogelijkheid om niet-erkende delen van hun psychologische belangstellingen te projecteren’, stelde hij.

Ik was gisteren zo klaar met al die babbelende mensen aan tafel en een uitslag die maar op zich liet wachten, dat ik door ben gegaan met een serie op Netflix waar ik afgelopen weekend mee was begonnen. The Queens gambit, over een vrouwelijke schaakgrootmeester in de jaren 60 die alle mannen van tafel veegt. Ik merk dat ik erg houd van boeken, films enz. waarin vrouwen laten zien dat ze net zo veel waard zijn als mannen. Onlangs nog met de documentaire The maiden.

Ik heb ondertussen het boek van Pierre Jarawan Lied voor de vermisten uitgelezen en heb nu zijn eerste boek De Zoon van de verhalenverteller op mijn tafel liggen. Ik vond zijn tweede boek zo hartverscheurend. Je krijgt een goed beeld van een getraumatiseerd land dat niet met zijn verleden kan en wil omgaan. Een land waar bijna 20.000 mensen op raadselachtige manier verdwenen en waar familieleden eindeloos naar blijven zoeken. Je gaat je zo intens realiseren dat je in een (redelijk) beschaafd land woont en geen idee hebt wat het betekent om een in tot op het bot corrupt land te wonen. Als Joe Biden direct president wordt zal er veel hetzelfde blijven, maar we mogen in ieder geval hopen dat hij weer meedoet aan het klimaatakkoord, dat hij de WHO weer geld zal geven, de banden met Europa weer zal verbeteren en een bondgenoot zal zijn tegenover China.

Als laatst, voordat ik de boekrecensies in de NRC ga lezen, nog even een woord dat ik tegen kwam in de VPRO-gids, boomlit, een subgenre van ecoliteratuur. Beide woorden leveren niets op als je ze via yahoo probeert te vinden. Voorbeelden van boomlit, Michael Christie, Greenwood, Annie Proulx’ s Schorshuiden, Richard Powers Tot in de hemel. Het toont maar weer eens te meer aan hoe zeer mensen bezig zijn met de vernietiging van de aarde en hoe catastrofaal het is als toch Trump de winnaar is als ik direct achter mijn computer vandaag kom.

Read more

Ik las afgelopen week in de wetenschapsbijlage een interessant artikel over de bibliothecaris Richard Ovenden van de Bodleian library in Oxford. Hij schreef onlangs het boek Burning the books. A history of knowledge under attack. Hij beschrijft over het vernietigen van boeken van de bibliotheek van Alexandrië tot technologiegiganten Google en Facebook die bepalen welke informatie bewaard wordt. `Dat is misschien niet zo spectaculair als een brandstapel maar in potentie niet minder gevaarlijk.´Aanleiding voor het boek was het Windrush schandaal (archieven waren vernietigd waardoor 80 Britten van Caribische afkomst onterecht werden uitgezet). Ovenden hield vlak voor de pandemie een lezing over zijn boek. Zijn spreektekst stond op een Ipad met bijna lege batterijen. Dus midden in de lezing hield die er mee op. Iedereen begon te lachen maar zijn boodschap was duidelijk, digitale kennis is niet zo maar altijd beschikbaar. Maar er zijn nog veel meer fundamentelere gevaren waar hij op wees. Besturingssystemen die niet meer werken, dragers die niet langer uitgelezen kunnen worden, het slijten van digitaal opgeslagen informatie. Als je denkt dat de CLOUD alles oplost moet je bedenken dat die worden beheerd door commerciële bedrijven (private grootmachten volgens Timothy Garton Ash). Ovenden noemt ook de katholieke kerk in de Middeleeuwen een multinational omdat ze beschikten over een eigen taal, in de ziel konden kijken en beperkt werden gecontroleerd door de staat. Interessante gedachte.

Zijn boek gaat over de vernietiging van kennis, maar vooral over de maatschappelijke waarde van het bewaren van kennis. Zijn oplossingen voor het probleem: een geheugenbelasting. Grote technologiebedrijven moeten een half procent van hun winst storten in een fonds dat ter beschikking wordt gesteld aan instituten die verantwoordelijk zijn voor het collectief geheugen. Die belasting kan ook een aanvulling zijn op tekortschietende financiering van overheden. Omdat die denken dat kennis toch overal via internet beschikbaar is bezuinigen ze daar flink op, dat is een vergissing volgens Ovenden. Toen ik aan het begin stond van mijn werkende leven wilde ik eigenlijk liever in een wetenschappelijk bibliotheek werken. Door het lot kwam ik terecht in het openbare bibliotheekwezen. Ook daar werden rond 2008 massaal boeken vernietigd. Boeken die afgelopen jaren nog vele malen werden geleend werden vernietigd omdat toch alle kennis wel via internet beschikbaar was. Ik heb wanhopig geprobeerd nog te redden wat er te redden viel door het schrijven van artikelen in vaktijdschriften “Waarom we de klassieken moeten bewaren”, maar tevergeefs. In dat jaar solliciteerde ik bij het archief (op verzoek) omdat ik besefte dat ik daar meer op mijn plaats zou zijn. Door een bezuinigingsronde werd ik niet aangenomen. Ik ga nog maandelijks op bezoek bij de oude directeur van het Archief Anton Fasel. We hebben een gedeeltelijk verleden omdat onze bibliotheken naast elkaar waren geleden en we ook wel samen werkten op sommige gebieden. Dat geeft ons altijd iets om over te praten. Volgende keer vertel ik hem over dit artikel, zal hij leuk vinden. Afgelopen zondag zag ik ook bij de VPRO in het programma In Europa dat geheim-agenten weer met handgeschreven brieven op pad moeten omdat alle digitale verkeer hackbaar is. James Bond is weer helemaal terug van weggeweest. Over vernietiging gesproken. Ik lees momenteel het boek van Pierre Jarawan, Lied voor de vermisten. Over de geschiedenis van Libanon de afgelopen twintig jaar. Om droevig van te worden.

Read more

Over een paar weken ga ik naar de Serengeti! Niet in Kenia natuurlijk, waar ik in 2018 op safari was was met mijn zoon, in Szavo-west vlak in de buurt van Serengeti), maar in Gelderland. Ik sprak een tijdje geleden met een collega die regelmatig in Afrika was geweest voor een safarireis en die was vanwege corona maar eens de Beekse Bergen gaan proberen. Hij vond het in een woord geweldig. Hij was in de zomer en had zelfs Afrikaanse temperaturen. Dat zal in november zekere niet aan de orde zijn, maar misschien hebben we geluk met het weer en valt het mee. November is al bijna 25 jaar de week dat ik met drie vrouwen een week op vakantie ga en dat bevalt altijd erg goed. Goedkoper, rustiger en bijna altijd goed weer als je wat naar het zuiden afzakt. Ik zal er later verslag van doen.

Ik ben vorige week ook weer eens naar de bioscoop geweest en heb een geweldige film gezien, die overal 5 sterren kreeg en verschillende prijzen won, de film Corpus Christie. Wat een geweldige film. In Polen komt het regelmatig voor mannen zich in ver afgelegen dorpen voordoen als priester. De film gaat over een twintigjarige delinquent (met aspiraties om priester te worden) die moet rehabiliteren in een houtfabriek, maar die belandt in een dorp waar een oude priester net een hartaanval krijgt als hij daar langs komt. Hij doet zich voor als priester en weet zich binnen de kortste keren geliefd te maken en het dorp te helpen een trauma van een jaar geleden (6 jongeren die door een dronken chauffeur worden doodgereden), te verwerken. Uiteindelijk wordt hij natuurlijk ontmaskert en de film eindigt weinig hoopvol, maar de prachtige rolwisseling van jonge delinquent naar begripvolle priester is zo spannend, dat de film nog lang na blijft zoemen.

Ik heb erg genoten van Pieter Waterdrinker (zie vorige blog) en wacht na het lezen van een dik boek meestal een paar dagen voordat ik een volgende pak. Het boek waar ik nu aan ga beginnen is van Anjet Daanje, De herinnerde soldaat. Over een soldaat uit WO1 die zij geheugen kwijt is, in een gekkenhuis terecht komt en na vier jaar wordt herkend door een vrouw als haar man. Die dan vervolgens zonder verleden verder probeert te leven. Een interessant thema. Ik heb een jaar geleden de huiveringwekkende documentaire Tell me who i am (Netflix) gezien.

Identiteit kwijt

Het verhaal begint met Alex die op zijn achttiende een motorongeluk krijgt. Hij weet niets meer over zijn leven, de enige die hij wel herkent is zijn tweelingbroer Marcus. Hij weet niet meer waar hij woont, wat een keuken is en wie zijn vriendin is. Marcus moet hem vertellen wie hij is en hoe zijn leven er tot dan toe uitzag. Op zich al bijzonder, maar dat is nog maar het begin. 

Ed Perkins

Maker Ed Perkins werkte zes jaar aan de documentaire. Beide broers dreigden zich keer op keer terug te trekken omdat hun verleden zo gruwelijk is. Maar Perkins zette net zo lang door tot hij het volle vertrouwen van Ed en Alex had. Het resultaat is een ontroerende film over de kracht van tweelingen.

Read more

Wat kun je toch fantastische documentaires zien op Netflix. Iedereen moet maar snel My octopus teacher gaan zien. Over een man (in een existentiële crisis) in Zuid-Afrika die contact maakt met een octopus. Dat brandende verlangen om helemaal op te gaan in de natuur kan ik heel goed begrijpen. Hij had een tijdje onder spoorzoekers in de Kalahari-woestijn doorgebracht voor een documentaire en realiseerde zich dat hij altijd een buitenstaander was in de natuur. De onderwaterbeelden die grotendeels door zijn zoon zijn gemaakt, zo mooi. En wat hij allemaal ontdekt over het leven en de intelligentie van dit wonderlijke beest. Je houdt het niet voor mogelijk. De informatie over de koude die hij moet verduren (het water is 6 graden en hij zwemt zonder zuurstofflessen) en over ademhaling in het kelpwoud onder water waar hij elke dag in gaat om de octopus te zien vond ik interessant omdat ik net het boek van Wim Hof Koud kunstje, wat kun je leren van de iceman, had gelezen. Ik had deze tip uit de onovertroffen VPRO-gids. Die geeft sinds enige tijd behalve tips over series ook tips over de nieuwe films en documentaires die op Netflix en andere kanalen te zien zijn. Ik heb een schriftje aangeschaft om al deze tips te bewaren, daarin de boekentips, Tips over goede series, en tips over nieuwe films die op allerlei kanalen zijn te vinden.

Ik doe nu elke avond voor dat ik in slaap val wat ademhalingsoefeningen die in het boekje over Wim Hof staan. En ik probeer elke keer onder de douche wat langer onder de koude straal te staan. Ik deed dat altijd al omdat ik wist dat het heel goed was voor je gezondheid, maar ik deed het heel kort. In diezelfde VPRO-gids stond nog een leuke tip, de site tvenradiodb.nl waarin 3000 programmatitels, 50.000 afleveringen, 5500 personen en allerlei radioprogramma’s zijn opgenomen. Nu is er dus naast dbnl.org voor de Nederlandse letteren ook zo iets dergelijks voor radio en tv. Ik ga daar binnenkort eens in grasduinen. Misschien kan ik nog iets van de radioprogramma’s vinden waaraan ik zelf heb meegewerkt, zoals De Blauwbilgorgel, Voor Pampus, Café, 1890 (bij eerste inspectie leverde dat niets op, jammer). Verder ben ik lekker bezig in De rat van Amsterdam van Pieter Waterdrinker. Toen ik Spaan studeerde heb ik verschillende schelmenromans (picareske romans) gelezen, waar de Spaanse letterkunde toonaangevend is.

Schelmenroman

De schelmenroman is een literair genre dat in Spanje ontstond in de 16e en 17e eeuw als een subtype van de roman. Schelmenromans worden ook picareske romans genoemd (naar het Spaanse picaro, dat schelm betekent).

Beschrijving

Een schelmenroman brengt het verhaal van een sociale verschoppeling van zijn geboorte en kindertijd tot zijn jonge volwassenschap.[1] De schelm, die meestal als ik-verteller optreedt, is soms een wees en altijd iemand die zonder de bescherming van een normale gezinssituatie opgroeit. Hij verhuist meermaals en komt van de ene in de andere situatie terecht, wat het verhaal een episodisch karakter geeft. De schelm is gewiekst; zijn opeenvolgende werkgevers is hij vaak te slim af. Ondanks zijn kwajongensstreken heeft hij een goed hart. In dit genre krijgt men een scherpere kijk op het leven, de zeden en de leefgewoonten van een bepaalde tijd.

Het boek van Waterdrinker voldoet aan de meeste criteria van deze beschrijving. Het is af en toe behoorlijk grof, opschepperig (dat hoort er juist bij), maar dat vind ik juist de charme van zo’n boek. Als je de beschrijving van Lazarillo de Tormes, de eerste schelmenroman die ik las, leest, dan kijk je anders naar zijn boek. Vooral het blootleggen van de hypocrisie van bepaalde bevolkingsgroepen is een belangrijk onderdeel van het boek. En daar slaagt Waterdrinker met vlag en wimpel.

Lazarillo van Tormes is een anonieme Spaanse schelmenroman, voor het eerst verschenen in 1554.

Het is niet duidelijk wie het werk schreef, maar het was onmiddellijk na de publicatie reeds zeer populair: in 1554 verschenen al drie uitgaven (al staat niet vast of het werk voordien nog niet verschenen was). Men schrijft het boek soms aan Diego Hurtado de Mendoza toe. De hoofdfiguur, de kleine Lázaro, is een prototypische antiheld, vergelijkbaar met Don Quichot; hij is noch zeer moedig, noch bijzonder goedhartig, maar vertelt met veel ironie, en over het algemeen zeer beknopt, over zijn lotgevallen als dienaar van diverse meesters, en legt zo de hypocrisie en kleingeestigheid van de belangrijkste bevolkingslagen bloot. Door zijn bijwijlen schunnige inhoud werd het werk in 1559 op de Index librorum prohibitorum geplaatst. Een gekuiste versie verscheen in 1579.

Read more

In de laatste klas van de middelbare school maakte ik een werkstuk over de krant voor het vak maatschappijleer. Hierin vergeleek ik een aantal kranten, Volkskrant, NRC, De Waarheid, de Telegraaf, Trouw, en ik ben er vast nog eentje vergeten. Mijn broer, die striptekenaar was maakte toen op mijn verzoek een hele leuke tekening waarin een man de kachel aanmaakte met een Telegraaf. Nou, dan weet je wel wat ik destijds van deze krant vond. Volgens mij was ik toen nog niet zo’n fanatieke krantenlezer, maar zal ik wel de mening van mijn vader die de (katholieke) Volkskrant las hebben overgenomen. Van mijn jaren in de bibliotheek herinner ik me vooral het enorm grote jubileum boek 100 jaar Telegraaf; 1893-1993 dat ik een keer aanschafte. Want dat was toen al zo, bij de Telegraaf was alles groot.

Toen ik een paar maanden geleden werd benaderd door de Telegraaf om een dubbelinterview te doen met mijn dochter over het afstand doen liet ik dat afhangen van mijn dochter. Als zij niet wilde zou ik er niet op in gaan. Uiteindelijk beantwoordde zij per mail een aantal vragen en kwam er bij mij een journaliste langs en een fotograaf. Een paar vrienden waren verbaasd dat ik (wij) er toch op in waren gegaan, want de Telegraaf. Maar ik doe dit alleen maar om de schaamte en schande waar nog veel afstandsmoeders mee worstelen beter bespreekbaar te maken. En het is toch zo dat de Telegraaf nog steeds de grootste krant is van Nederland. Toen ik gisteren de Telegraaf ging halen schrok ik toch een beetje van de omvang van het artikel (2 pagina’s ) en de vette koppen boven het artikel. Maar voor de rest was ik wel tevreden over het artikel. Twee jaar geleden werd ik uitgenodigd voor een bijeenkomst van groep afstandsmoeders die de staat wilde aanklagen omdat ze gedwongen afstand moesten doen. En dat kan ik begrijpen als je volwassen was en prima in staat om je kind op te voeden (de bijstand bestond toen net). Verder lag er ook nog een verzoek van de redactie van Coen Verbraak om mee te doen met zijn nieuwste serie, In de familie, maar dat is een brug te ver. ik ben wel heel benieuwd of er nog spin-off komt van dit artikel, maar dat wacht ik gewoon af. Voor volgende maand heb ik ondanks Corona een lezing in Dirkshorn die ik een jaar geleden al had afgesproken.

Verder ben ik met mijn zoon deze week weer een fijne serie op Netflix begonnen op aanraden van Ilja Leonard Pfeijffer in Zomergasten; The Messiah, een heel interessant thema. Een messias die opstaat in het Midden-Oosten om wereldvrede te brengen via een spirituele beweging die hij op gang brengt, leuk na 7 delen Homeland, weer met een hoofdrol voor de CIA.

Read more

Er ontstaat een levendige discussie over Oblomov van Iwan Gontsjarev. Hoe komt het dat Olga toch niet gelukkig is nadat ze met Stoltz is getrouwd en een fantastisch huwelijk heeft? Speelt haar eerste liefde Oblomov nog een rol? Is het leven zonder uitdagingen af en toe stiekem ook toch heel verleidelijk? Hoe is het mogelijk dat zo’n oud boek nog zo tot de verbeelding speelt We waren gelukkig wederom unaniem in onze bewondering voor het boek. De volgende boeken die we gaan lezen zijn; Marieke Lucas Rijneveld’s De avond is ongemak en Pieter Waterdrinker‘s De rat van Amsterdam (portret van het huidige Nederland en een neoliberale wereld op drift ). Volgens Cor is de eerste helft briljant en moeten we het alleen daarom al lezen. Ik heb het boek Tsjaikovskistraat 40 van Waterdrinker met veel plezier gelezen dus ik ben wel blij met deze keuze. Over Marieke Lucas Rijneveld heb ik al eerder geschreven, ik was er helemaal weg van en had het idee dat ik dit boek graag nog eens wil lezen. Net als de boeken van Reve, die je ook steeds weer opnieuw kunt lezen.

Verdere boeken die aan bod kwamen waren; Haagse jaren, de politieke memoires van Ruud Lubbers van Theo Brinkel (geweldig boek), Christien Brinkgreve, Het raadsel van goed en kwaad, Ingrid Carlberg, Alfred Nobel, het verhaal van een man en zijn tijd, Cordula Rooijendijk, Een jaar uit het leven van een basisschooldirecteur (deze vrouw is recentelijk directeur geworden van de BSG in Bergen).

Als laatste tip komt er een dichtbundel voorbij van Marieke Lucas Rijneveld, haar tweede bundel, na Kalfsvlies nu Fantoommerrie. Verder kwam Haye nog met een tip voor de herfstvakantie. Er wordt toch een Kunst tiendaagse in Bergen gehouden van 9 tot 18 oktober en hij stelt in het Vredeskerkje in Bergen aan Zee de foto’s ten toon van Siebe Zwart, vooral bekend van zijn luchtfoto’s en panorama’s. Ik zag op zijn schitterende website (kijken!!) dat er een boek van zijn werk uitkomt in 2021 van zijn kustfoto’s. Ik had al eerder interesse om werk van hem te kopen, misschien gaat het lukken in de herfstvakantie. Vorig jaar heb ik op de Kunst tiendaagse een wat werk gekocht van Ab Stoel, vogels op een sokkel van corten staal. De volgende boekenclub is op vrijdag 30 oktober bij Bram (dacht ik). Verder is er het plan van de drie vrouwen van de club om in de winter een keer een lijst te maken van alle boeken die de afgelopen 28/29 jaar voorbij zijn gekomen.

Read more

Afgelopen maandag voelde ik me voor het eerst tachtig in plaats van bijna 70. Zeggen ze niet altijd dat de ouderdomsklachten echt toeslaan tussen 60 en 70, nou dat klopt. Ik heb de afgelopen zes jaar twee frozen schoulders gehad (de linkerschouder is nu aan het ontdooien), de liespijnen zijn te wijten aan artrose in de heup, maar is nog niet zo ernstig dat er een nieuwe heup nodig is (zegt de scan in het ziekenhuis) en sinds het begin van het jaar doet mijn knie raar. Ik heb steeds gedacht dat het wel weer over zou gaan, maar het wordt alleen maar erger. Afgelopen zondag heb ik een hele steile trap beklommen en veel op rul zand gelopen en dat moest ik bezuren. Te veel pijn om te negeren. Dus heb ik nu een afspraak gemaakt met een kniespecialist in een fysio-praktijk. Ik hoop dat er een diagnose komt want ik hoor dat dat lang niet altijd het geval is. Ik heb om een echo gevraagd en hopelijk levert dat wat op. Ik moet maar eens goed een paar plaatjes gaan bestuderen zodat ik volgende week aan kan geven waar precies de pijn ontstaat.

Afgelopen week heb ik met veel plezier Oblomov van Ivan Gontsjarev uitgelezen. Veel mooie bespiegelingen over de liefde. Vooral het laatste deel waarin Olga, die eigenlijk volmaakt gelukkig is met Stoltz, de vriend van Oblomov, toch steeds vaker overvallen wordt door melancholie en het besef krijgt dat er iets mist in haar leven. Terwijl Oblomov, die heeft afgezien van de liefde volmaakt gelukkig is met een veel simpeler leven dan waar hij ooit voor is opgevoed binnen de Russiche adel. Dat deel ga ik nog een keer herlezen voor de boekenclub van volgende week vrijdag. Verder heb twee titels genoteerd van gerecenseerde boeken die ik wil lezen. Het zijn La Florida van Laila Lalami en Schipbreukelingen van Alvar Nunez Cabrera de Vaca. Het boek van Lalami gaat over een van de eerste ontdekkingsreizen naar Amerika vanuit het perspectief van een Marokkaanse slaaf die aan boord was. En omdat ik tijdens mijn studie Spaans altijd alleen over de glorieuze verhalen van de Spaanse conquistadores heb gelezen was ik wel benieuwd naar dit boek.

Het tweede boek gaat ook over deze ontdekkingsreis naar Amerika (1527) die zo desastreus afloopt. Ik kon het boek niet vinden in de bibliotheek onder deze titel, maar is nog wel tweedehands te koop op boekwinkeltjes. Er is wel in 2019 een boek van de dichter H.C. ten Berge over deze tocht onder de titel De beproevingen van Alvar Nunez Cabrera de Vaca. Ik denk dat mijn zucht naar boeken over ontdekkingsreizen te maken heeft met het besef dat het nog wel een tijdje kan duren voordat echt reizen weer een optie wordt.

Read more

De vakantie in Frankrijk ligt al weer een week achter me en ik heb er van genoten. Ik heb amper kranten gelezen, heb niet meteen allerlei mensen die daar om vragen foto’s gestuurd en heb me vooral overgegeven aan lekker luieren. Nou ja, luieren, ik heb bijna dagelijks twee uur zitten graven in de onmetelijke tuin die er om het huis lag. Dat zat zo. Ik liep meteen de eerste avond al even de tuin in en vond meteen een paar interessante fossielen. In de muur van het huis waar ik logeerde zaten een paar prachtige ammonieten ingemetseld dus ik had al een idee dat er hier iets te vinden moest zijn. De volgende dag hoorde ik van de vorige bewoner van het huis dat hij die ammonieten in de tuin had gevonden en hij wees me de plekken aan waar ik moest zoeken als ik interesse had. En wat heb ik mooie dingen gevonden die week. Ik heb meteen bij thuiskomst maar weer eens het boek Ooggetuigen, Fossielen geraadpleegd, en wist meteen weer waarom ik ooit na een jaar al stopte met de studie geologie.

Zelfs dit boek voor de oudere jeugd deed me beseffen dat er behoorlijk wat kennis van natuurkunde, scheikunde en chemie nodig is voor het determineren van mijn vondsten. Ik ben naar het fossielen museum van Autun geweest om uit te vinden dat op deze plek ooit een grote binnenzee geweest is. Als ik ooit weer eens op deze plek terug kom dan ga ik zeker zoeken naar de prachtige fossielen van planten die in het museum waren te bewonderen. Het heerlijke zen-achtige gevoel dat je krijgt als je bezig bent met graven en daarbij de opwinding dat je iets gaat vinden dat 100 miljoen jaar oud geleefd heeft. Het blijft toch bijzonder. Ik heb ooit een fossielen vakantie gehouden met mijn zoons op het Isle of Wight. In de tuin van de buren was een jaar daarvoor een complete dinosaurus gevonden. Wat een opwinding om daar gewoon heen te lopen en te zien hoe een aantal wetenschappers bezig waren het skelet te bewerken.

Boy next to life sized exhibit at Dinosaur Isle

En over dat lekkere gevoel als je aan het zoeken bent, ik heb het boek van Jenny Odell, De macht van het niets doen, een radicaal verzet tegen de aandachtseconomie, op mijn reserveringenlijst gezet. Dit boek gaat voornamelijk over die aandachtseconomie die onze wereld is geworden maar ik ben toch benieuwd naar haar visie over hoe we die kunnen elimineren. Die constante druk van andere mensen om alles maar meteen te delen. Vakantie is nu juist voor mij altijd het moment geweest om even helemaal los te komen van je dagelijkse omgeving. Misschien moeten we elkaar wat vaker met rust laten.

En nog even als afsluiter. Vanochtend kwam ik in de krant bij een recensie van het nieuwste boek van Philipp Blom de naam van Pedro Calderon de la Barca tegen. Ik moest meteen denken aan zijn beroemde boek Het leven een droom. En met spijt bedacht ik dat ik recentelijk al mijn Spaanse vertalingen van meesterwerken heb weggedaan. Ik heb geprobeerd ze te slijten aan diverse Spaanse faculteiten, maar er was geen belangstelling voor. Ik heb een paar titels bewaard, maar deze zit er niet tussen. Misschien dat hij nog eens opduikt in een kist.

Read more