Overig

De heetste week ooit in de geschiedenis van het weer in Nederland. Ik herinner me het prachtige vierdelige boek van Jan Buisman over het weer, Duizend jaar weer, wind en water in de lage landen.  In de bibliotheek belandde het in de vuilnisbak omdat we uitsluitend digitaal zouden gaan. Ik heb het zoals zoveel boeken meegenomen naar huis en het later aan een liefhebber gegeven, zoals zoveel boeken.Ik lees ook dat er al weer drie nieuwe delen zijn verschenen en dat het laatste deel in 2019 moet verschijnen bij leven en welzijn. Jan Buisman is van 1925! Maar waarom over het weer beginnen? Omdat ik elke dag van plan ben om het verslagje van mijn boekenclub te schrijven, maar daar steeds maar niet aan toe kom omdat het te warm is (vandaag gaan we in Nederland het record halen van 39 graden). Ik lag al op mijn yogamatje toen ik besloot om toch maar even eerst dit verslagje te schrijven.

Welke boeken zijn er voorbij gekomen.  Marcel ten Hove, U bevindt zich hier (gesprekken tussen mensen over verschillende heikele onderwerpen), Zadie Smith, Witte tanden en NW, Roger Martin du Gard, Lieutenant-kolonel du Maumort, Ger Groot, Geest uit de fles (over de verlichting), Leila Slimani, Een zachte hand, Marita Mathijsen, Jacob van Lennep, Annet Bleich, De Stille diplimaat, Max van der Stoel.

En er komt ook nog een Netflix serie voorbij, The last kingdom, gebaseerd op de boeken van Bernard Cornwell, The saxon stories. Over de legendarische Alexander de Grote. In Oezbekistan zag de restanten van een fort uit de derde eeuw voor christus dat gebouwd was door Alexander de Grote. ga ik zeker kijken.

Read more

Geen nieuwe titels te melden, want bezig met titels die de afgelopen keren voorbij kwamen, bijvoorbeeld Orwell, maar vooral Karel van het Reve. Daarom af en toe titels van boeken die van invloed zijn geweest op mijn leven die ik de afgelopen vijftig jaar heb gelezen. Een boek wat ik eens voor RTVNH besprak en me bij is gebleven is  van Masaaki Imai die het boek Kaizen (letterlijk “uiteenhalen en opnieuw in elkaar steken op een betere manier) schreef (1997). Alhoewel het boek vooral in het bedrijfsleven wordt gebruikt, kan het ook op het persoonlijke vlak worden gebruikt om je leven te verbeteren.

De aantekeningen die ik destijds maakte; niets in het leven wordt makkelijk verworven, alles moet met hele kleine stapjes veroverd worden, mentaliteitsveranderingen vergen veel geduld, staat tegenover “the american way of life”, waarin alles snel moet gaan, in een dag van het roken af, in twee maanden slank. Bij grote taken waar je als een berg tegen op zag (een boek schrijven bijvoorbeeld, of stoppen met roken ) had ik veel baat bij deze filosofie door alles op te delen in hele kleine onderdelen. Imai verklaart onze angst voor grote veranderingen door het evolutieproces van ons zenuwstelsel, dat weerstanden opwerpt tegen ingrijpende veranderingen. Veel mensen worden ontmoedigd door de grootte van iets, maar als je gewoon begint en elke keer kleine stapjes zet ben je verbaasd wat je kan bereiken.

Samenvatting

De gedachte is eenvoudig:
Grote veranderingen komen tot stand door kleine stapjes te nemen in de richting van je doel.De techniek is even eenvoudig:
Stel eenvoudige vragen
Denk eenvoudige gedachten
Voer simpele acties uit
Los kleine problemen op
Geef jezelf kleine beloningen
Herken kleine momenten

Het bewijs is onomstotelijk:
Kleine stappen omzeilen de automatische weerstand van de hersenen tegen nieuw gedrag.

Het doel:
Veranderje leven zonde angst en tegenslag.

Het resultaat:
Verbijsterend!
Robert Maurer is hoogleraar aan de medische faculteit van UCLA en hij geeft wereldwijd lezingen en seminars over de techniek van Kaizen.

Read more

Vandaag voor het eerst Koningsdag gevierd in Alkmaar in plaats van Amsterdam. Dat viel niet tegen. Alkmaar werd vorig jaar al uitgeroepen tot de leukste stad om Koningsdag te vieren. Na een intensieve dag met vrienden en wandelingen door stad, tijd voor de  Groene Amsterdammer. Vooral het artikel van Jan Postma over Facebook had mijn interesse. Op 25 mei wordt in Europa de Algemene verordening gegevensbescherming van kracht. Europa loopt voor op Amerika waarin Facebook nog steeds te veel macht krijgt als het gaat om regulering. Want regulering, dat willen ze ook in Amerika.

Instituten als Waag Society (Amsterdam) houden zich bezig met de vraag aan welke principes het ontwerp van een nieuwe sociaal netwerk moet voldoen. Die naam ken ik nog van de Bibliofoontijd (telefonische inlichtingendienst van de bibliotheken). We kregen in 1994 op 15 janauari als eerste organisatie in Alkmaar toegang tot de zogenaamde Digitale stad van Waag Society.  Digitale Stad was vlak daarvoor in 1993 opgericht als eerste sociale platform in Europa, door Marleen Stikker. God, wat heb ik uren aan de telefoon gezeten (want je moest in die tijd nog inbellen) omdat het succes zo groot was, dat er files ontstonden.  Meestal ging ik dan gewoon door met het lezen van kranten of vragen opzoeken in gedrukte bronnen.

Op een informatieavond waar in De Groene verslag van wordt gedaan, wordt gesproken over ActivityPub, een gedecentraliseerd protocol waarvan men hoopt dat het het ouder internet in ere kan herstellen, ‘zonder de muren die nu overal zijn opgetrokken’. Marleen Stikker heeft ook Waag opgericht. Zij hebben Decode ontworpen, een Europees programma dat de basis wil leggen voor een internet waar mensen controle hebben over hun eigen data. Als grootste probleem voor hun ontwerpprincipes ziet Stikker de kloof die er is tussen mensen die vertrouwds zijn met de techniek en de mensen die dat niet zijn. Gebruikersvriendelijkheid zal een eerste vereiste zijn. Ik zie mezelf als ergens halverwege die kloof. Ik kan er goed mee werken, maar technisch hapert er wel eens wat.

Stikker ziet als grootste gevaren van internet tech-bedrijven, de centralisatie van data, filterbubbels, algoritmes (heb ik over geschreven in verband met collectievorming door computers in het vakblad Bibliotheekblad) en nudging (heb ik ook over geschreven in verband met overstap naar retail-principes in bibliotheken). De wetenschap moeten zorgen dat onderzoek en ontwikkeling in de commons blijven, buiten het bereik van venture capital, vindt Stikker. Het besef begint te dagen dat internet en sociale netwerken niet behoren tot het private domein. Op een sociaal netwerk zijn en individu en leden van een gemeenschap.

ttps://www.bibliotheekblad.nl/nieuws/nieuwsarchief/bericht/1000005647 (over nudging)

https://www.bibliotheekblad.nl/nieuws/nieuwsarchief/bericht/1000004445 (over algoritmen)

Read more

In het International Social Survey Program werd aan honderdduizend werknemers de vraag voorgelegd hoe zinvol we ons werk vinden.  De top drie van nuttige beroepen: brandweerlieden, bijstandsambtenaren, bibliothecarissen!!!. Het artikel van Dirk Bezemer in de Groene Amsterdammer gaat over deze uitkomst.  Hoeveel kinderen zijn er niet in de bibliotheek op het spoor gezet van de literatuur, hoeveel lege woensdagmiddagen zijn er niet gered door een bibliotheekpas, vraagt Bezemer zich af. Daar kan ik alleen maar mee instemmen. Hij maakt verder ook wel wat kritische kanttekeningen. Het subjectieve karakter bijvoorbeeld van het onderzoek; er wordt gerapporteerd wat werknemers zelf denken.

 

Zijn stuk eindigt met de vraag wat we nu echt leren van dit onderzoek. Hij ging kijken naar de verschillen tussen de top en de hekkensluiters (kunstenaars, pr-functionarissen, financieel managers, koks of bartenders en helemaal onderaan economen). Hij vond er twee. aan de top staan mensen die in hun werk direct contact hebben met andere mensen, onderaan zit men alleen te werken (behalve de horeca). En… aan de top zijn  duidelijke werktijden en weinig gelegenheid werk mee naar huis te nemen. Dus ..”wie al werkend in relatie staat tot de medemens, en wie het werk duidelijk afbakent, heeft sterker het gevoel zinvol bezig te zijn. En misschien is dat ook wel zo”.

Op de vierde en vijfde plaats stonden trouwens verpleegkundigen en docenten. Ook van die beroepen die de hele dag met mensen bezig zijn.

Read more

Over vijf weken zit ik in het vliegtuig naar Uzbekistan. Een paar maanden geleden las ik het boek van Peter Frankopan over de Zijderoutes, maar dat boek waaierde te veel uit over de hele regio om me voor te bereiden op de reis. Ik ga nu inzoomen op het land zelf. Ik ben gisteren begonnen in het boek Uzbekistan; Heirs to the Silk Road  (1997) van Johannes Kalter en Margareta Pavaloi.  Verder staan op de leeslijst voor de komende weken. De grote Dictator tour van Marten Blankesteijn, Sovjetistan van Erika Fatland, In Centraal Azië van Linda Otter, en de Lonely Planet gids  Central Asia (voor het laatst uitgegeven in 2011!!). Ik heb al een beetje zitten grasduinen in recensies van deze boeken en uit alles blijkt dat je absoluut niet op eigen houtje naar dit land moet gaan omdat corruptie, bureaucratie, criminaliteit en onduidelijke regelgeving de reis tot een ware beproeving kunnen maken. In het voorwoord van onderstaand boek lees ik dat de eerste president Karimov (overleden in 2016) hoopte dat met dit boek Uzbekistan weer op de kaart zou komen staan van toeristen. Volgens de jongeman die me te woord staan bij Djoser is dit een van de mooiste reizen die Djoser aanbiedt. En dat zal niet lang meer duren volgens hem, want de Chinezen gaan dit land volgens hem ontdekken en overnemen qua toeristische attracties. De voorpret kan beginnen.

.

Read more

Gisteren, op een regenachtige tweede Paasdag, ben ik begonnen aan de tweede rond in het opruimen van mijn huis. Vorig jaar durfde ik er nog niet aan, maar nu moet de Spaanse collectie er aan geloven. Ik heb er mee lopen leuren in bibliotheken en op websites, maar niemand wilde ze hebben. Ik heb nu alle werken van de Spaanse filosoof Jose Ortega Y Gasset naar de kringloop gebracht, behalve een boek, Mision del bibliothecario (1935).

Montaigne indachtig begon ik er hap snap in te lezen en wist ineens weer waarom ik na mijn studie Spaans toch weer ging werken als bibliothecaris, toen de gelegenheid zich voordeed. Het boek behandeld eerst op een filosofische, existentialistische manier de keuzes die mensen in hun persoonlijke leven moeten maken (libertad individual) en dat ze daarna op zoek moeten gaan naar de keuzes in relatie tot de rest van de wereld (necesidad social).  Je moet op zoek gaan naar dat wat je het meeste aantrekt, je roeping (vocacion). Het tweede deel behandeld de geschiedenis van het vak van de oudheid tot de moderne tijd.  Bijvoorbeeld een van de belangrijkste aspecten van het vak nu, het selecteren van boeken in het enorme aanbod.

Ik moet even denken aan een artikel van vorige week in de  Volkskrant van 30 maart. In Qatar staat sinds kort een monumentale bibliotheek van Rem Koolhaas. De heersende familie Al Thani, die het land regeert, vond het tijd voor volksverheffing in een land waar niet gelezen wordt. In de bibliotheek staan naast de Arabische klassieken, veelal Engelstalige boeken, omdat het aanbod in die taal veel groter is. De eerste boeken werden in Qatar in 1959 gedrukt, omdat hier een orale traditie heerste!! De islamitische geestelijken vertrouwden alleen met de hand gekopieerde teksten. Volgens sommige historici heeft de afwijzing van de drukpers ertoe geleid dat de Arabische wereld haar kennismonopolie kwijtraakte aan Europa (zie mijn blog over Peter Frankopan). Volgens Robert D. Kaplan die recentelijk het boek De terugkeer van de wereld van Marco Polo schreef, gaan die landen hun macht weer terug veroveren.

Zou dat nou komen omdat wij massaal onze boeken wegdoen? De bibliotheek van Alexandrië die de collectie van het Tropenmuseum overneemt omdat deze anders in de vuilnisbak terecht komen? Dat geeft toch wel te denken. En ook het feit dat wij hier steeds meer boeken lezen voor recreatieve doeleinden en niet om te leren nadenken. Daar besteedt Ortega het derde deel van zijn boek aan.  Plato zei het al, boeken moeten aanzetten tot nadenken (cuando se lee mucho y se piensa poco, el libro es un instrumento terriblemente eficaz para la falsificacion de la vida humana: als je veel leest en weinig nadenkt, is een boek een heel efficiënt middel om het menselijk leven te falsificeren). Ook niet onvermeld moet blijven dat we denken dat alles wel op internet te vinden is. Dat hebben ze in Qatar een andere mening over.

Read more

Ik heb ze vaak gesproken in de bibliotheek, de aanhangers van de Bhagwan beweging en de boeken worden nog steeds gelezen. Ik weet via via (rationele mensen) dat een blinde vrouw naar Puna in India (waar de originele ashram stond) ging om aan de voeten van Sri Rajneesh te zitten en dat er vlinders vanuit zijn handen opvlogen en dat deze vrouw jarenlang veel beter kon zien. Maar ik weet er verder eigenlijk niet zo veel van. Ik las gisteren in de Volkskrant dat er een nieuwe originele Netflix serie was over de Bhagwan met de titel Wild, Wild Country. Kwaliteit verzekerd als het een originele Netflix serie is, dus ik sloeg Annihilation (zie vorige blog)  over om aan deze serie te beginnen.

In het artikel staat dat het een epos is over een mislukte utopie, een ongelooflijke geschiedenis, een verbijsterend drama, over het ontsporen van mensen die de macht krijgen over anderen. Alle hoofdrolspelers van die tijd komen aan het woord (er is heel veel archiefmateriaal) en dat maakt deze documentaire in zes delen uniek. Regelmatig betrap je jezelf op het feit dat je iemand gelijk gaat geven die geen gelijk mag/kan hebben.  Wat te denken van het beleid om 6000 daklozen die werden aangevoerd om de macht in de staat Oregon over te nemen door middel van hun stemmen. Die vervolgens massaal werden gedrogeerd met Haldol omdat er chaos ontstond in de ranch (er zaten veel verwarde mensen en alcoholisten tussen). Maar het gaat ook vooral over de Bill of Rights, de vrijheden die de Amerikaanse grondwet garandeert. Er wordt je nergens een mening opgedrongen. net als je denkt ja, dat is redelijk, komt er iemand tegenover te staan die het tegenovergestelde beweet wat net zo redelijk is.  Volgens Mark Moorman, de serie van het jaar. Ik moet hem gelijk geven.

Het regent, ik heb geen afspraken, ik denk dat ik direct door ga (overdag Netflix kijken is nog steeds taboe).

Read more

Gisteren zag ik de film Phantom Thread, ga er maar niet heen. De film kreeg steeds betere recensies dus ik wilde hem per se zien. Vreemde film , niet goed uitgewerkt, onnavolgbare handelingen en personages. Nee, ik heb meer zin in de nieuwe serie op Netflix, Annihilation. Gebaseerd op de Southern reach-trilogie (Annihilation, Authority en Acceptance) van Jeff VanderMeers. de serie moet zo vreemd zijn dat niemand er zijn vingers aan wilde branden. De hoofdpersoon (Natalie Portman)  bestempelt het verhaal waarin ze zich bevindt als ‘onzin’. Het schijnt ontregelende cinema te zijn, een nachtmerrieachtige vertelling over onze plaats op een snel veranderende wereld.

De roman van VanderMeers is de eerste roman over het Antropoceen, het “tijdperk van de mens”, waarin wij de heerschappij  over alles kwijtraken.  Het script is van de Brit Alex Garland, die in zijn laatste drie films de ‘nieuwe mens’als onzekere hoofdfiguur neemt, zoals Never let me go (Kazuo Ishigur over klonen en orgaantransplantaties) , Dredd en Ex machina (hoofdpersoon wordt verliefd op een robot). Hij zegt erover, ‘in de film gaan we van suburbia naar de psychedelica in een spiraalvorm waarin het bekende progressief raadselachtig wordt’. Bent u er nog?

Nou ja, eerste maar eens beginnen en kijken of ik er door gegrepen word. Al die beangstigende dingen die om je heen gebeuren, je wilt het toch een beetje begrijpen. Er schijnt houvast te zijn in de vorm van bioloog Lena, die rouwt om haar omgekomen man in gebied X. Als hij later springlevend weer tevoorschijn komt weet ze dat er iets niet klopt. Ze gaat vervolgens op voorspraak van Southern reach-organisatie naar gebied X om antwoorden op vragen te zoeken. De filosoof-profeet van het Antropoceen Timothy Morton, schrijver van Dark Ecology, zegt dat we er ons bij neer moeten leggen dart de aardse ecology er een wordt zonder natuur en dat de plaats van de mens hierin miniem zal zijn.

PS Er is een interview in de Los Angeles Book Review van Timothy Morton met VanderMeer over deze film en deze thematiek. Lezen!!.

Read more

Ik ben als bibliothecaris/documentalist opgeleid om systeem aan te brengen in chaos. Daar heb ik ook in mijn persoonlijke leven veel profijt van gehad. Ook had ik een paar uitgangspunten die me behoed hebben voor al te veel stress. Eerst de belangrijke hoofdlijnen aanpakken daarna naar de details kijken (veel mensen schijnen zich te verliezen in details). En ook, als ik niet veel tijd heb en wel een deadline dan is goed goed genoeg. Het hoeft niet beter en zeker niet best. Perfectionisme is dus ook geen valkuil. En ook nooit kijken hoe goed anderen de dingen doen, dan ben je nergens meer.

Bij veel pensionado’s hoor ik de wens om dingen nu eens systematisch aan te pakken. De hele westerse filosofie herlezen, alle favoriete boeken van vroeger herlezen. Ik had ook maar steeds het idee dat ik het lezen eens systematisch aan moest pakken, maar daar ben ik helemaal van afgestapt. En dat komt door een boekje wat ik tegenkwam met uitpakken van Antoine Compagnon, met de titel Een zomer met Montaigne. Daarin nodigt Compagnon ons uit in veertig korte hoofdstukjes om een stimulerende Montaigne te ontdekken. Ik heb veel filosofieboeken gelezen, Montaigne was een favoriet dus ik sloeg het boekje open. Natuurlijk bij het hoofdstukje bibliotheek.

Montaigne zat vaak in zijn bibliotheek op de derde verdieping van een toren van het kasteel van zijn vader. Hij keek uit over het landgoed en pakte een boek…..”daar blader ik nu eens in het ene, dan weer in het andere boek, lukraak, te hooi en te gras; en zit wat te mijmeren, noteer iets, of dicteer, heen en weer lopend, de u hier geboden dromerijen”. Compagnon schrijft ook hoe Montaigne praat over zijn bezigheden, alsof ze er niet toe doen, hij bladert in een boek, alles zonder een vooropgezet plan, zonder een strakke opeenvolging in de gedachten. In het digitale tijdperk verdwijnt het lineaire lezen, achter elkaar door, zoals wij dat geleerd hebben volgens Compagnon. Montaigne was zijn tijd ver vooruit omdat hij voor een ongeregelde manier van lezen was.

Montaigne eigende zich toe wat hem aanstond, zonder zich echt te verdiepen in de werken waaraan hij de citaten ontleende voor zijn eigen boek De Essays. Hij was het gelukkigst in zijn bibliotheek. Maar er ontbrak nog een ding aan die kamer in de toren, een wandelgang. “Elk oord van bezinning vraagt om een wandelgang. Mijn gedachten vallen in slaap als ik ze op een stoel zet. Mijn geest functioneert niet als mijn benen hem niet in beweging zetten.” Dat spreekt me enorm aan, ik ga toch binnenkort maar weer eens in De essays grasduinen. En me geen zorgen maken over het feit dat ik van alles door elkaar lees en stop als ik dingen niet interessant meer vind.

Read more

Anderhalf jaar geleden schreef ik voor mijn collega’s in het interne vakblad Biebfiles een stuk over ‘nepnieuws’ en filterbubbels en de rol die Facebook daarin speelde. Daar kreeg ik een paar leuke reacties op. We zouden vaker over dat soort dingen na moeten denken, was een van de reacties. Vandaag stond er een mooi artikel in de Volkskrant over de problemen van Facebook. Mark Zuckerberg is er eindelijk van overtuigd dat zijn platform niet leidt tot zijn gedroomde wereld en wil er alles aan doen om zijn netwerk weer gezond te maken.Maar hij heeft tijd nodig om de problemen op te lossen. En dat dat zijn er veel. Even de problemen kort op een rijtje.

Nepnieuws (1) is de de moeder alles crises voor Facebook. Door de kiosk-presentatie staan nieuws, opinies, satire, familieberichten en fakenieuws allemaal door elkaar. Factcheckers en het aanpassen van newsfeed lossen dat probleem niet op. Facebook haalde dit jaar driekwart van de online advertentiegelden op, meer dan 110 miljard!! dollar op jaarbasis. Dat gaat ten koste van uitgevers van bladen, kranten en sites (2).  Privacy (3) staat niet hoog op de prioriteitenlijst van Facebook, het is ‘Big Brother ‘in het kwadraat stelde het invloedrijke techblog Gizmodo. Kritiek uit eigen kring (4) over de verslavende opzet door het bekende Facebook-duimpje. Facebook heeft zo veel data dat ze te veel macht krijgen (5). Interne verwarring binnen het bedrijf tussen de grote baas en het overige personeel(6), je moet wel gek zijn oom je eigen baan om zeep te helpen. Tieners lopen in veel hoger tempo weg dan eerder werd verwacht (7). Zij gebruiken liever Snapchat en Instagram.

insta

 

De groep 65-plussers was de enige groep waar nog groei in zat. Daar behoor ik natuurlijk zelf toe. Maar wie de jeugd heeft, heeft de toekomst, dus ik hoop dat er toch wat gaat veranderen bij Facebook.

 

Read more