• Hallo, en welkom op mijn website

    Hallo, en welkom op mijn website

    Ik geef hier boekentips, deel zinvolle informatie met mede pensionado's en je kunt meer lezen over mijn boek "Tijd van Onschuld"

Gisteren, op een regenachtige tweede Paasdag, ben ik begonnen aan de tweede rond in het opruimen van mijn huis. Vorig jaar durfde ik er nog niet aan, maar nu moet de Spaanse collectie er aan geloven. Ik heb er mee lopen leuren in bibliotheken en op websites, maar niemand wilde ze hebben. Ik heb nu alle werken van de Spaanse filosoof Jose Ortega Y Gasset naar de kringloop gebracht, behalve een boek, Mision del bibliothecario (1935).

Montaigne indachtig begon ik er hap snap in te lezen en wist ineens weer waarom ik na mijn studie Spaans toch weer ging werken als bibliothecaris, toen de gelegenheid zich voordeed. Het boek behandeld eerst op een filosofische, existentialistische manier de keuzes die mensen in hun persoonlijke leven moeten maken (libertad individual) en dat ze daarna op zoek moeten gaan naar de keuzes in relatie tot de rest van de wereld (necesidad social).  Je moet op zoek gaan naar dat wat je het meeste aantrekt, je roeping (vocacion). Het tweede deel behandeld de geschiedenis van het vak van de oudheid tot de moderne tijd.  Bijvoorbeeld een van de belangrijkste aspecten van het vak nu, het selecteren van boeken in het enorme aanbod.

Ik moet even denken aan een artikel van vorige week in de  Volkskrant van 30 maart. In Qatar staat sinds kort een monumentale bibliotheek van Rem Koolhaas. De heersende familie Al Thani, die het land regeert, vond het tijd voor volksverheffing in een land waar niet gelezen wordt. In de bibliotheek staan naast de Arabische klassieken, veelal Engelstalige boeken, omdat het aanbod in die taal veel groter is. De eerste boeken werden in Qatar in 1959 gedrukt, omdat hier een orale traditie heerste!! De islamitische geestelijken vertrouwden alleen met de hand gekopieerde teksten. Volgens sommige historici heeft de afwijzing van de drukpers ertoe geleid dat de Arabische wereld haar kennismonopolie kwijtraakte aan Europa (zie mijn blog over Peter Frankopan). Volgens Robert D. Kaplan die recentelijk het boek De terugkeer van de wereld van Marco Polo schreef, gaan die landen hun macht weer terug veroveren.

Zou dat nou komen omdat wij massaal onze boeken wegdoen? De bibliotheek van Alexandrië die de collectie van het Tropenmuseum overneemt omdat deze anders in de vuilnisbak terecht komen? Dat geeft toch wel te denken. En ook het feit dat wij hier steeds meer boeken lezen voor recreatieve doeleinden en niet om te leren nadenken. Daar besteedt Ortega het derde deel van zijn boek aan.  Plato zei het al, boeken moeten aanzetten tot nadenken (cuando se lee mucho y se piensa poco, el libro es un instrumento terriblemente eficaz para la falsificacion de la vida humana: als je veel leest en weinig nadenkt, is een boek een heel efficiënt middel om het menselijk leven te falsificeren). Ook niet onvermeld moet blijven dat we denken dat alles wel op internet te vinden is. Dat hebben ze in Qatar een andere mening over.

Read more

Ik heb ze vaak gesproken in de bibliotheek, de aanhangers van de Bhagwan beweging en de boeken worden nog steeds gelezen. Ik weet via via (rationele mensen) dat een blinde vrouw naar Puna in India (waar de originele ashram stond) ging om aan de voeten van Sri Rajneesh te zitten en dat er vlinders vanuit zijn handen opvlogen en dat deze vrouw jarenlang veel beter kon zien. Maar ik weet er verder eigenlijk niet zo veel van. Ik las gisteren in de Volkskrant dat er een nieuwe originele Netflix serie was over de Bhagwan met de titel Wild, Wild Country. Kwaliteit verzekerd als het een originele Netflix serie is, dus ik sloeg Annihilation (zie vorige blog)  over om aan deze serie te beginnen.

In het artikel staat dat het een epos is over een mislukte utopie, een ongelooflijke geschiedenis, een verbijsterend drama, over het ontsporen van mensen die de macht krijgen over anderen. Alle hoofdrolspelers van die tijd komen aan het woord (er is heel veel archiefmateriaal) en dat maakt deze documentaire in zes delen uniek. Regelmatig betrap je jezelf op het feit dat je iemand gelijk gaat geven die geen gelijk mag/kan hebben.  Wat te denken van het beleid om 6000 daklozen die werden aangevoerd om de macht in de staat Oregon over te nemen door middel van hun stemmen. Die vervolgens massaal werden gedrogeerd met Haldol omdat er chaos ontstond in de ranch (er zaten veel verwarde mensen en alcoholisten tussen). Maar het gaat ook vooral over de Bill of Rights, de vrijheden die de Amerikaanse grondwet garandeert. Er wordt je nergens een mening opgedrongen. net als je denkt ja, dat is redelijk, komt er iemand tegenover te staan die het tegenovergestelde beweet wat net zo redelijk is.  Volgens Mark Moorman, de serie van het jaar. Ik moet hem gelijk geven.

Het regent, ik heb geen afspraken, ik denk dat ik direct door ga (overdag Netflix kijken is nog steeds taboe).

Read more

Toen ik in de jaren tachtig bij de telefonische inlichtingendienst van de bibliotheken begon was er nog geen internet. We hadden een kast met tweehonderd naslagwerken die onmisbaar waren om correcte informatie te geven. Naslagwerken die een status hadden die nu amper meer bestaat (wat vertrouwen we nog??). Een van die boeken was de Kalender der wereldgeschiedenis; feiten en data van Dr. Karl Ploetz (1961). Van de week haalde ik hem voor het eerst uit de kisten en ik kon het niet laten om hem mee te nemen en hem weer eens ouderwets door te bladeren. Wat heerlijk om niet gestoord te worden door allerlei onnodige rimram als advertenties en suggesties waar je niets aan hebt.

Ik heb net van de week het boek van Russell Shorto over de Amerikaanse vrijheidsoorlog uitgelezen en ga nu eens kijken hoe dat vorm heeft gekregen in de Ploetz. Wat een overzichtelijk, kernachtig geheel, alle data kloppen. George Washington, die een belangrijke rol speelt in deze oorlog en later de eerste president van Amerika zal worden  staat trouwens op de voorpagina van het boekje. En het is op boekwinkeltjes. nl nog steeds te koop. De Plakkaat van Verlatinghe (1581 het volk heeft recht van opstand als de koning zijn plichten aan het volk niet nakomt))  staat niet in het register en ook de Unie van Utrecht (1579) niet. Terwijl dit toch de inspiratie was voor alle vrijheidsoorlogen die daarop volgden, o.a. die van Amerika. Nou ja, die Ploetz was een Duitser, dus die heeft dit boekje geschreven met Duitsland als uitgangspunt. Toch vind ik het vreemd. Maar ik houd het boekje. Uit sentimentele redenen, en ook om af en toe even wat op te zoeken, lekker ouderwets.

Read more

Gisteren zag ik de film Phantom Thread, ga er maar niet heen. De film kreeg steeds betere recensies dus ik wilde hem per se zien. Vreemde film , niet goed uitgewerkt, onnavolgbare handelingen en personages. Nee, ik heb meer zin in de nieuwe serie op Netflix, Annihilation. Gebaseerd op de Southern reach-trilogie (Annihilation, Authority en Acceptance) van Jeff VanderMeers. de serie moet zo vreemd zijn dat niemand er zijn vingers aan wilde branden. De hoofdpersoon (Natalie Portman)  bestempelt het verhaal waarin ze zich bevindt als ‘onzin’. Het schijnt ontregelende cinema te zijn, een nachtmerrieachtige vertelling over onze plaats op een snel veranderende wereld.

De roman van VanderMeers is de eerste roman over het Antropoceen, het “tijdperk van de mens”, waarin wij de heerschappij  over alles kwijtraken.  Het script is van de Brit Alex Garland, die in zijn laatste drie films de ‘nieuwe mens’als onzekere hoofdfiguur neemt, zoals Never let me go (Kazuo Ishigur over klonen en orgaantransplantaties) , Dredd en Ex machina (hoofdpersoon wordt verliefd op een robot). Hij zegt erover, ‘in de film gaan we van suburbia naar de psychedelica in een spiraalvorm waarin het bekende progressief raadselachtig wordt’. Bent u er nog?

Nou ja, eerste maar eens beginnen en kijken of ik er door gegrepen word. Al die beangstigende dingen die om je heen gebeuren, je wilt het toch een beetje begrijpen. Er schijnt houvast te zijn in de vorm van bioloog Lena, die rouwt om haar omgekomen man in gebied X. Als hij later springlevend weer tevoorschijn komt weet ze dat er iets niet klopt. Ze gaat vervolgens op voorspraak van Southern reach-organisatie naar gebied X om antwoorden op vragen te zoeken. De filosoof-profeet van het Antropoceen Timothy Morton, schrijver van Dark Ecology, zegt dat we er ons bij neer moeten leggen dart de aardse ecology er een wordt zonder natuur en dat de plaats van de mens hierin miniem zal zijn.

PS Er is een interview in de Los Angeles Book Review van Timothy Morton met VanderMeer over deze film en deze thematiek. Lezen!!.

Read more

Palmyra heeft voor mij een magische klank. Ik was er in 2009  op een rondreis door Syrië en was diep onder de indruk van de ruïnes die er nog waren overgebleven.  Als ik dan een boek voorbij zie komen met de titel De dwaas van Palmyra van Jan van Aken denk ik dat ik dat dat boek meteen moet gaan lezen. Ik ben er niet aan toe gekomen. Omdat Jan van Aken wordt geroemd in een artikel over het nieuwe boek van Michael Bulnes Reconquista en we het boek De dwaas van Palmyra hebben staan in onze winkel, ben ik er afgelopen week aan begonnen tijdens mijn wekelijks treinreis. Het greep me niet.

Na vijftige bladzijden heb ik het boek weggelegd. Het is een reisverhaal waarin de gebeurtenissen aan te veel elkaar worden geregen (saai!!). Omdat het mysterie van de reiziger die de hoofdpersoon Damis steeds achtervolgd meteen wordt onthuld haalt dat ook des spanning weg uit het verhaal. Damis maakt een reis om wijsheid te vergaren (rond de eerste periode na de jaartelling) en hij wordt voor dat doel leerling van de beroemde filosoof Appolonius. Je ziet de constructie van het boek overal doorheen schemeren. Van Aken die zich verdiept in filosofie en dat ophangt aan een hoofdpersoon uit lang vervlogen tijden om het eeuwige verlangen naar wijsheid te symboliseren. Nee, laat maar. Misschien moet ik het nieuwe boek van Jan van Aken De ommegang proberen. Ook een hoofdpersoon die een reis maakt om wijsheid te verkrijgen, speelt rond 1420. Wie weet.

Read more

Ik was eerst van plan om een stuk te schrijven over de sleepwet, maar doe dat na lezing van het artikel in de Volkskrant van vandaag toch maar niet. Laat iedereen dat zelf maar lezen en zelf zijn/haar conclusies trekken. Toch maar beter een ander artikel bespreken van afgelopen zaterdag in Sir Edmund over lage rugpijn. Jaarlijks komen 850.000 gevallen van lage rugpijn bij de huisarts en ik ben er daar een van.  Menno Iprenburg en Jan Willem Elkhuizen zijn twee (ervarings)deskundigen die er eindelijk achter zijn gekomen doordat ze een 3D  model hebben gebouwd van de rug. Ze hebben er een boek over geschreven wat ik zeker wil lezen/kopen; Rugpijn, hernia en spit, hoe kom ik er vanaf.

Het geheim van de pijn ligt verscholen in de discus, de schijf die tussen de wervels zit. De vezels (lamellen) in de discus kunnen worden gezien als kruisbanden. Die kunnen scheuren door veelvuldig bukken, onderuit gezakt zitten, te weinig bewegen en leeftijd. Een lamel kan gaan lekken waardoor een zwakke plek ontstaat, waardoor vezels scheuren en een dijkdoorbraak veroorzaken. Dus als het in je rug schiet scheuren vezels. Bij spit acute schade aan de vezels zonder dat de lamel kapot gaat, bij hernia schade aan de vezels, maar gaat ook de laatste lamel kapot.

Het advies voor mensen die al rugklachten hebben. Doe eindtsnadoefeningen. Vezels bestaan uit bindweefsel en dat kan herstellen, maar het duurt wel lang. Een beschadigde discus doet daar drie jaar over. Beschermende maatregelen en speciale oefeningen kunnen daarbij helpen. De zogenaamde eindstandoefeningen, oefeningen waarbij de rug maximaal gestrekt is; nieuwe oefeningen die voortborduren op het werk van de Nieuw-Zeelandse fysiotherapeut McKenzie , die dertig jaar geleden ontdekte dat die eindstandoefeningen tot een snelle afname van klachten kunnen leiden. Pas later werd achterhaald waarom, de bewegingen zouden de gelekte vloeistof uit de kern van de discus soms terugdringen. Daar zijn de meeste therapeuten het nu wel over eens. Ik heb vijf jaar geleden een rekstok in mijn kamer gemonteerd op advies van een kenner. Het helpt bijna altijd. Dat is  dus ook een eindstandoefening!!.

Verder tips: Staand afwassen is gezonder, buk niet maar kniel, doe voorzichtig na een lange autorit, slaap met een bodykussen tussen de knieën,  zorg voor een steuntje in de onderrug.

Read more

We kennen als lezers allemaal dat gevoel van leegte als we even geen boeken in huis hebben die ons bevallen. Het is het allemaal net niet. We gaan meteen weer naarstig op zoek. Van de week had ik geluk, twee topboeken in huis waar ik weer even een paar weken mee vooruit kan. Maandag vond ik tijdens het uitpakken van de kisten al het boek van Geert Mak over de familie Six. De levens van Jan Six, een familiegeschiedenis. Ik was er net in begonnen toen ik een melding kreeg dat mijn gereserveerde boek van Russell Shorto, Lied der revolutie, geschiedenis van de Amerikaanse vrijheid binnen is. Deze week kan ik daar met twee treinreizen (ruim 4 uur) al flink in opschieten.

Wat een feest die Shorto. De hele Amerikaanse geschiedenis is zo nauw verweven met de Europese geschiedenis, dat het een feest van herkenning is. Het wemelt ook van de Nederlandse kolonisten/emigranten die een rol spelen in het boek. Ook dit keer knoopt Shorto de geschiedenis aan de levens van zes personen. Het is een prestatie wat hij van de levens aan research naar boven heeft weten te halen. Het eerste gedeelte gaat over Engelse expansiedrift tegenover de Franse koloniale aspiraties. Hier begint de strijd tussen twee landen die elkaar tot op de dag van vandaag niet vertrouwen. Vandaag twee uur in de trein, ik kan me nu al verheugen op twee uur leesplezier.

Read more

Als je in 1951 bent geboren zoals ik heb je qua mode zo’n beetje alles wel voorbij zien komen. En dat niet alleen, steeds vaker zag je dat dingen die uit waren weer hip werden. Nu schijnt onder jongeren de periode 200-2005 weer hip te zijn (denk Britney Spears, Paris Hilton en Jennifer Lopez met hun roze velours joggingpakken, lowrise bootcut-broeken, kleine zonnebrillen en ook Uggs). Volgens Stefanie Bottelier (Volkskrant 10 maart 2018) wordt hiermee een wet overtreden, en wel de Laver’s Law, in 1937 bedacht door de Britse modehistoricus James Laver.

Ik had nog nooit gehoord van deze wet, maar deze wet zegt dat het minstens dertig jaar duurt voor een modebeeld weer kans maakt op herwaardering. Laver maakte een handig overzicht van de veranderende houding ten opzichte van een bepaald modebeeld door de decennia heen Hij luidt als volgt.

Indecent: 10 years before its time, Shameless: 5 years before ist time, Daring: 1 year before its time, Smart: current fashion, Dowdy: 1 year after its time, Hideous: 10 years after ist time, Ridiculous: 20 years after its time, Amusing: 30 years after its time, Quaint: 50 years after its time, Charming: 70 years after its time, Romantic: 100 years after its time, Beautiful, 150 years after its time. Als je deze volgorde bekijkt zijn de tijden wel erg ruim genomen, maar nog wel actueel qua emoties volgens Bottelier (niet bij mij trouwens). De trend nu is dat het tempo van elkaar opvolgende trends steeds sneller gaat.

Dat heeft natuurlijk alles met internet te maken. Trends waren in handen van een groepje machtige modemensen. Door Instagram, Tumblr en Pinterest ia dat veranderd.  Sociale media maakt dat mensen (jongeren vooral) veel sneller genoeg van iets krijgen. Je loopt al weer achter voordat je het weet. Wat je nu kunt constateren volgens Bottelier is de pluriformiteit van het modebeeld, alles kan en mag, er is geen allesoverheersende periode meer die inspiratie biedt. Dat komt natuurlijk omdat niemand er voor gek bij wil lopen. Eigenlijk een hele goede trend.

En nog even dit. Josine Modderman, de mode recensent van de Volkskrant, schreef twee weken geleden naar aanleiding van de outfit van Marte Roling, die heel vaak kleding hergebruikt; er is geen mooier kledingstuk dan een mooie lach. Laat ik nou net die uitspraak tegenkomen op de winkelruit van een grote modeketen. Dat lijkt me behoorlijk hypocriet. Als we er allemaal zo over zouden gaan denken, konden ze wel inpakken.

Read more

Gisteren heb ik goede vrienden geholpen met hun verhuizing. Dat is voor degene die verhuist meestal behoorlijk stressvol maar voor de helpers vaak een gezellig dagje waar ze een tevreden gevoel aan over houden omdat ze iemand uit de brand helpen. Gideon Rottier, de hoofdpersoon uit het boek Zuivering van Tom Lanoye, haalt ook veel voldoening uit zijn baan bij het bedrijf Extreme Cleansing. Een bedrijf dat panden schoonmaakt na brand, overstroming en zelfmoord. Gideon is een intellectueel maar kan nergens aarden (einzelganger met een spraakgebrek) en komt juist door dit soort omstandigheden bij dit bedrijf terecht. Iedereen is blij als het smerige werk gedaan wordt. Ik moest meteen denken aan het fantastische boek van Rutger Bregman en Jesse Frederik. Waarom vuilnismannen meer verdienen dan bankiers. De maatschappij bepaalt aan welke beroepen we de meeste waarde hechten, terwijl we echt niet zonder vuilnismannen kunnen. Ik moest ook denken aan het gedicht Roeping van Gerard Reve 

ROEPING

Zuster Immaculata die al vier en dertig jaar
verlamde oude mensen wast, in bed verschoont,
en eten voert,
zal nooit haar naam vermeld zien.
Maar elke ongewassen aap die met een bord: dat hij
vóór dit, of tegen dat is, het verkeer verspert,
ziet ‘s avonds reeds zijn smoel op de tee vee.
Toch goed dat er een God is.

 

schrijver

Schrijver: Gerard Reve, 01-03-2015

Gideon Rottier uit Zuivering haalt uit de rommel de kostbare boeken, waar de anderen niet naar omkijken. “Met elk nieuw meesterwerk voelde ik mij des te meer opgenomen in een groots verbond van tientallen, soms honderden generaties aan verstokte lezers die door de eeuwen heen de herinnering aan onschatbare teksten levendig hadden gehouden. Van nu af aan vormde ik met hen een verborgen genootschap, tot meerdere eer en glorie der voortreffelijke letteren. Ik had eindelijk een familie gevonden. En die familie raakte nooit uitverteld.” Dat spreekt mij als sorteerder van boeken in een kringloopwinkel natuurlijk heel erg aan. Van het geld dat Gideon met kostbare boeken verdiend kan hij uiteindelijk een prachtig pand kopen.

Het hele boek van Lanoye, dit keer veel minder humoristisch en veel cynischer, ademt de sfeer van een parabel over onze maatschappij. De verspilling, de ontlezing, de schrijnende ongelijkheid in de wereld. Gideon haalt  ook nog een collega, een vluchteling (waarschijnlijk uit Syrië) in zijn huis omdat deze man tijdens een brand zijn leven redt en ook nog dezelfde liefde voor poëzie blijkt te hebben. Als iets zijn hele gezin ook overkomt en intrekt lopen de situaties al snel uit de hand. Net als in Gelukkige slaven houd ik van de manier waarop Lanoye  commentaar geeft op de actualiteit.  Lanoye blijft een woordkunstenaar en er blijft genoeg te genieten, ondanks de grimmigheid van het boek.

Read more

Ik ben als bibliothecaris/documentalist opgeleid om systeem aan te brengen in chaos. Daar heb ik ook in mijn persoonlijke leven veel profijt van gehad. Ook had ik een paar uitgangspunten die me behoed hebben voor al te veel stress. Eerst de belangrijke hoofdlijnen aanpakken daarna naar de details kijken (veel mensen schijnen zich te verliezen in details). En ook, als ik niet veel tijd heb en wel een deadline dan is goed goed genoeg. Het hoeft niet beter en zeker niet best. Perfectionisme is dus ook geen valkuil. En ook nooit kijken hoe goed anderen de dingen doen, dan ben je nergens meer.

Bij veel pensionado’s hoor ik de wens om dingen nu eens systematisch aan te pakken. De hele westerse filosofie herlezen, alle favoriete boeken van vroeger herlezen. Ik had ook maar steeds het idee dat ik het lezen eens systematisch aan moest pakken, maar daar ben ik helemaal van afgestapt. En dat komt door een boekje wat ik tegenkwam met uitpakken van Antoine Compagnon, met de titel Een zomer met Montaigne. Daarin nodigt Compagnon ons uit in veertig korte hoofdstukjes om een stimulerende Montaigne te ontdekken. Ik heb veel filosofieboeken gelezen, Montaigne was een favoriet dus ik sloeg het boekje open. Natuurlijk bij het hoofdstukje bibliotheek.

Montaigne zat vaak in zijn bibliotheek op de derde verdieping van een toren van het kasteel van zijn vader. Hij keek uit over het landgoed en pakte een boek…..”daar blader ik nu eens in het ene, dan weer in het andere boek, lukraak, te hooi en te gras; en zit wat te mijmeren, noteer iets, of dicteer, heen en weer lopend, de u hier geboden dromerijen”. Compagnon schrijft ook hoe Montaigne praat over zijn bezigheden, alsof ze er niet toe doen, hij bladert in een boek, alles zonder een vooropgezet plan, zonder een strakke opeenvolging in de gedachten. In het digitale tijdperk verdwijnt het lineaire lezen, achter elkaar door, zoals wij dat geleerd hebben volgens Compagnon. Montaigne was zijn tijd ver vooruit omdat hij voor een ongeregelde manier van lezen was.

Montaigne eigende zich toe wat hem aanstond, zonder zich echt te verdiepen in de werken waaraan hij de citaten ontleende voor zijn eigen boek De Essays. Hij was het gelukkigst in zijn bibliotheek. Maar er ontbrak nog een ding aan die kamer in de toren, een wandelgang. “Elk oord van bezinning vraagt om een wandelgang. Mijn gedachten vallen in slaap als ik ze op een stoel zet. Mijn geest functioneert niet als mijn benen hem niet in beweging zetten.” Dat spreekt me enorm aan, ik ga toch binnenkort maar weer eens in De essays grasduinen. En me geen zorgen maken over het feit dat ik van alles door elkaar lees en stop als ik dingen niet interessant meer vind.

Read more